Yatağa Bağımlı Hastaya Bakım Veren Bireylerde Bakım Yükü, Merhamet Yorgunluğu ve Spiritüel İyi Oluş Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı yatağa bağımlı hastaya bakım veren bireylerde bakım yükü, merhamet yorgunluğu ve spiritüel iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Yöntem: Bu çalışma tanımlayıcı ve kesitsel tiptedir. Araştırma Eylül 2024- Kasım 2025 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Muş İli Evde Sağlık ve Bakım hizmetlerine kayıtlı 156 hastaya bakım veren primer bakıcı evren kabul edilmiş, evrenin %83'ünü oluşturan 130 birey ile çalışma tamamlanmıştır. Amaçlı örnekleme yöntemi ile veriler toplanmıştır. Veri toplamak için 'Sosyodemografik Bilgi Formu', 'Merhamet Yorgunluğu Ölçeği', 'Bakım Yükü Ölçeği', 'Spiritüel İyi Oluş Ölçeği' kullanılmıştır. İstatistiksel analizde; Bağımsız gruplarda t Testi, Varyans Analizi, Pearson Korelasyon Analizi, Cronbach α kat sayısı, Kurtosis ve Skewness kat sayıları yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular: Merhamet Yorgunluğuna, Bakım Yükü ve Spritüel İyi Oluşun etkisini ortaya koymak için uygulanan Regresyon Analizi sonucunda, Merhamet Yorgunluğu, Bakım Yükü ve Spritüel İyi Oluş arasındaki ilişkinin anlamlı olduğu belirlenmiştir (R=0.660, R2adjusted=0.426, F(2,127)=48.952; p=0.000). Spritüel İyi Oluş ve Merhamet Yorgunluğu arasındaki ilişkinin anlamlı olduğu belirlenmiştir (R=0.618, R2adjusted=0.372, F(2,127)=39.194; p=0.000). Bakım Yükü ve Merhamet Yorgunluğu arasında anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (R=0.452, R2adjusted=0.192, F(2,127)=16.292; p=0.000). Sonuç: Katılımcıların Bakım Verme Yükü Ölçeği, Merhamet Yorgunluğu Ölçeği ve Spiritüel İyi Oluş Ölçeği puanlarının ortalamanın üstünde olduğu saptanmıştır. Merhamet Yorgunluğu, Bakım Yükü ve Spritüel İyi Oluş arasında anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Bakım verme yükü, Hemşirelik, Merhamet yorgunluğu, Spiritüel iyi oluş, Yatağa bağımlı hasta

Aim: The purpose of this study is to examine the relationship between caregiver burden, compassion fatigue, and spiritual well-being in individuals provid-ing care to bedridden patients. Methods: This is a descriptive, cross-sectional study. The research was conducted between September 2024 and November 2025. Primary caregivers providing care to 156 patients registered with Muş Province Home Health and Care services were accepted as the population, and the study was completed with 130 individuals, constituting 83% of the population. Data were collected using the purposive sampling method. The 'Sociodemographic Information Form,' 'Compassion Fatigue Scale,' 'Care Burden Scale,' and 'Spiritual Well-Being Scale' were used to collect data. Statistical analysis included independent samples t-test, Analysis of Variance, Pearson Correlation Analysis, Cronbach's α coefficient, Kurtosis, and Skewness coefficients. Results: As a result of the Regression Analysis applied to reveal the effects of Care Burden and Spiritual Well-being on Compassion Fatigue, it was determined that the relationship between Compassion Fatigue, Care Burden and Spiritual Well-being was significant (R=0.660, R2adjusted=0.426, F(2,127)=48.952; p=0.000). It was determined that the relationship between Spiritual Well-being and Compassion Fatigue was significant (R=0.618, R2adjusted=0.372, F(2,127)=39.194; p=0.000). It was determined that there was a significant relationship between Care Burden and Compassion Fatigue (R=0.452, R2adjusted=0.192, F(2,127)=16.292; p=0.000). Conclusion: Participants' scores on the Caregiver Burden Scale, Compassion Fatigue Scale, and Spiritual Well-Being Scale were found to be above average. A significant relationship was found between Compassion Fatigue, Caregiver Burden, and Spiritual Well-Being. Keywords: Bedridden patient, Caregiver burden, Compassion fatigue, Nursing, Spiritual well-being