Randevu Alma Süresi Uzunluğu Nedeniyle Sağlık Hizmeti Almada Yaşanan Gecikmelerin Belirleyicileri: Türkiye’nin Sağlık Sisteminden Kanıtlar

Abstract

Türkiye’nin sağlık sisteminde zorunlu bir sevk sisteminin bulunmaması ve sağlık hizmet sürecinin kişilerin sağlık okuryazarlık seviyesi doğrultusundaki seyri, hizmetlerde birtakım olumsuzluklara mahal vermektedir. Bu doğrultuda sağlık kurumlarında meydana gelen yoğunluklar ve dolayısıyla artan bekleme süreleri, istenilen sağlık sonuçlarına ulaşılmasında bir engel teşkil etmektedir. Söz konusu probleme ilişkin sağlık politika ve sisteminde yapılan düzenlemeler, kişilerin zaman ve maliyet tasarrufu doğrultusunda istenilen sağlık sonucuna ulaşmasına yöneliktir. Dolayısıyla randevu alma süresindeki belirleyicilerin tespit edilmesiyle istenilen sağlık sonuçlarına ulaşımın önündeki engellerin kaldırılabileceği düşüncesi bu çalışmanın motivasyonunu oluşturmaktadır. Çalışmadan elde edilen sonuçlardan hareketle randevu alma süresindeki önemli unsurlar belirlenerek çeşitli politika önerilerinde bulunulması hedeflenmektedir. Bu çalışma, Türkiye’de randevu alma süresindeki gecikmeler nedeniyle sağlık hizmeti almada yaşanan gecikmelerin belirleyicilerini ve ilgili faktörleri analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, Türkiye istatistik Kurumu (TÜiK) tarafından gerçekleştirilen 2022 Türkiye Sağlık Araştırması veri seti kullanılmıştır. Randevu alma süresinin belirleyicileri gologit modeli yardımıyla test edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre cinsiyet, yaş, eğitim durumu, medeni durum, yaşanılan bölge, genel sağlık durumu ve sağlık problemi durumu sağlık hizmeti almada gecikme yaşama olasılığı üzerinde anlamlı etkiye sahiptir.