Futbolcularda Biyomotorik Becerilerin Öngörülmesinde Alt Ekstremite Nöromüsküler Kontrol ve Stabilitenin Rolü

Abstract

Futbol birçok motor becerinin kullanılmasını gerektiren karmaşık bir spordur. Bu becerilerin doğru kullanımı oyuncuların doğru ve hızlı kararlar alabilmesi anlamına gelir. Sporda kinetik zincir, sporcunun spora özgü görevleri yerine getirebilmesi için vücut bölümlerinin nöromüsküler koordinasyonunu devreye sokan bir mekanizmadır. Bu bağlamda çalışmanın amacı, futbolcularda alt ekstremite nöromüsküler kontrol ve stabilitenin, biyomotorik becerilerin öngörülmesindeki rolünü incelemektir. Araştırmaya 53 erkek futbolcu (yaş: 16,49±1,13 yıl; boy: 1,75±0,06 m; vücut ağırlığı: 64,94±9,58 kg; spor deneyimi: 5,11±1,78 yıl; Vücut kitle indeksi [VKİ]: 20,99±2,28 kg/m2) gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Kişisel Bilgi Formu,” “20 Metre Sürat Testi,” “Durarak Uzun Atlama,” “505 Çeviklik testi,” ve “Kapalı Kinetik Zincir Alt Ekstremite Stabilite Testi (KKZAEST)” kullanılmıştır. Çalışmanın verileri Pearson Korelasyon Testi ve regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, futbolcuların biyomotorik becerileri ile KKZAEST puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (tüm değişkenler için; p>0,212; r<0,130). Ancak, çeviklik ile sürat arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon (r = 0,349, p = 0,010) bulunmuş, çeviklik ile uzun atlama arasında ise negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r = -0,575, p < 0,001). Regresyon analizi sonuçlarına göre ise, uzun atlama KKZAEST varyansının %0,0002’sini (R² = 0,000002, β = -0,019), çeviklik %1,7’sini (R² = 0,017, β = 1,54) ve sürat %3,0’ını (R² = 0,030, β = -2,87) açıklamaktadır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, biyomotor performans ile nöromüsküler kontrol ve stabilite testi puanları arasında anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. Bununla birlikte, sürat ve çeviklik arasında pozitif yönlü, uzun atlama ile çeviklik arasında ise negatif yönlü anlamlı ilişkiler belirlenmiştir. Sonuç olarak, biyomotorsal performans düzeyi birbirine yakın sporcuların ayrımını yapabilmek adına birden fazla testin eşzamanlı kullanılması gerektiği ortaya konmuştur.