Yavru Anlatım Tekniği Açısından Murat Gülsoy’un “kendi Üzerine Kapanan Köle Hakkında” Hikâyesi

Abstract

Bu çalışmada, Murat Gülsoy’un postmodern bir üstkurmaca örneği olan “Kendi Üzerine Kapanan Köle Hakkında” adlı hikâyesinin yavru anlatım tekniğine göre incelenmesi amaçlanmıştır. Bir olgunun, içinde kendisinin küçük bir kopyasını barındırması anlamına gelen “mise en abyme” sanatının edebî eserlerde bir anlatım tekniği olarak kullanımına yavru anlatım tekniği denilmiştir. Bu teknik, hikâye sanatında anlatı içinde bir başka anlatıya yer vermek şeklinde kullanılabileceği gibi çeşitli dil kullanımları vasıtasıyla sonsuza uzanan döngülerin ve anlamların meydana getirilmesiyle de uygulanabilir. Görsel sanatlarda iç içe geçen görüntülerin yarattığı döngüyü; bu hikâyede, eseri başlangıç noktasına döndüren ifadeler meydana getirmiştir. Hikâyede bu tekniğin kullanılması vasıtasıyla köle-efendi rolleri arasındaki geçişkenliklerin vurgulandığı tespit edilmiştir. Tercih edilen bu anlatma yönteminin ayrıca döngüsellik, döngüselliğin meydana getirdiği sonsuza uzanma ve metnin kendisinin farkında olması şeklinde sonuçları görülmüştür. Mekânın, zamanın ve şahıs adlarının belirtilmediği, sembolik anlatımın ön plana çıktığı bu eserde, köle ve efendi rollerinde olan iki kahramanın sonsuz bir döngü içerisinde birbirlerinin yerine geçmesi hikâyeleştirilmiştir.