Hanehalklarının Tasarruf Tercihlerinin Belirleyicileri: Türkiye Örneğine Nested Logit Model Uygulaması

Abstract

Ekonomik aktivitenin en önemli yapı taşı olan tasarruflar tüm karar birimleri için oldukça önemlidir. Karar birimleri arasında hanehalkları ise tasarrufları aracılığıyla sürdürülebilir büyümeyi ve ekonomik kalkınmayı desteklemektedir. Hanehalkı tasarruflarının oluşturacağı bu ekonomik etki sadece ne kadar tasarruf edildiğine değil bu tasarrufların nasıl değerlendirildiğine de bağlıdır. Hanehalkları tasarruf yapıyor mu ve yapıyorsa tasarruflarını nerede değerlendirmektedir? Bu sorulara aranılan cevaplar çalışmanın motivasyonunu oluşturmuştur. Çalışmanın kapsamlı veri seti Türkiye İstatistik Kurumundan sağlanmıştır. Çalışmada eş zamanlı olarak hem tasarruf yapıp yapmama durumunu etkileyen faktörler hem de yapılan tasarrufların nerede değerlendirileceğini etkileyen faktörleri bir arada incelemeye imkan sunan nested logit model kullanılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre, demografik, ekonomik faktörler ile konut özellikleri ve sosyal-çevresel göstergelerin hanelerin tasarruf tercihleri üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Bu özelliklerin etkilerinin belirlenmesi hanehalkı tasarruf tercihlerini açıklamaya ve hanehalkarının tasarruflarını sistemde doğru bir şekilde değerlendirmeleri için politika yapıcılara yol gösterecektir.