1699/1700 Yılında Nazilli Kazâsı’nın Nüfus Yapısı

Abstract

Nazilli erken dönemlerden beri bulunduğu bölgede ticarî mallarınpazarlanmasında önemli toplanma yerleri arasında sayılmaktaydı. OsmanlıDevleti döneminde Kestel olarak da anılan Nazilli, bu ticarî özelliğinden dolayısürekli bir yerleşime sahne olmuştur. Yıldırım Bayezid döneminde Osmanlıidaresine geçen Nazilli, XVI. yüzyılın ilk yarısına ait tahrir defterlerinde yeralmaya başlamıştır. Bu kaynaklarda Kestel kazâsına bağlı bir nefs olan şehir, çokgeçmeden gelişerek kazâ statüsünde yer almıştır. İncelenen tarihte ise “Kestelnâm-ı diğer Nazilli” şeklinde Kestel isminin diğer adı olmuştur. XVI. yüzyılınsonlarından itibaren tutulmaya başlanan avârız defterlerinin Osmanlı demografialanındaki çalışmalarda önemli arşiv malzemeleri arasında olduğu tartışılmaz birgerçektir. Bu defterlerden biri olan Nazilli avârız defteri, 1699/1700 yılında NazilliKazâsı’na bağlı mahalleler ve köylere ait nüfus bilgilerini ihtiva etmektedir. Sözkonusu çalışmada belirtilen zamanda Nazilli’deki yerleşim birimleri ve isimleri,burada yaşayan reaya ile muafların nüfusu ve bunların sosyal statülerine dairbilgiler ortaya konulmaya çalışılacaktır. Bölgesel bir özelliğe sahip olan bu çalışmaile özel anlamda Nazilli, genel anlamda ise Osmanlı demografi çalışmalarına birkatkı sağlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca avârız defteri esas alınarak yapılan buçalışma ile Nazilli’nin bu alana ait bir boşluğunun doldurulmasıhedeflenmektedir.