Eski Türkçede Koku, Tütsü ve Buhurdan

Abstract

II. Doğu Türk Kağanlığı (632-744), Uygur Bozkır Kağanlığı (744-840) veKoço Uygur Hanlığı (860-1284) dönemlerine ait Eski Türkçe yazıtlar veyazmalar ile Yenisey, Dağlık Altay Bölgesi ve Kırgızistan’da bulunanyazıtlar bugün Eski Türkçenin söz varlığının doyurucu bir malzemesinisunar. Bu döneme ilişkin metinler dinî, sosyal, kültürel ve askerî terimlerbaşta olmak üzere muhtelif alanlara ilişkin birçok terimi ihtiva eder. Buçalışmanın amacını Eski Türkçe metinlerde geçen kokuya ilişkin ifadeler iletütsü ve buhurdan anlamındaki sözcüklerin tespiti ve kökenlerine ilişkinaçıklamalar oluşturmaktadır. Çalışmada Orhon Türkçesi ile kalemealınmış yazıt ve yazmalarla Eski Uygurca metinlerde geçen mevzubahissözcükler madde başı olarak alınmıştır; bununla birlikte tarihî Türkçenindiğer dönemlerine ilişkin metinlere de atıf yapılarak madde başı olarakbelirlenen sözlerin özellikle orijinal metinlerdeki ve Türk diline ilişkin ikidilli sözlüklerdeki görünümlerine yer verilmiştir. Bu çalışmadaki malzemeEski Türkçede Kokuya İlişkin İfadeler ile Eski Türkçede Tütsü ve Buhurdanolmak üzere iki ayrı başlıkta incelenmiştir.