Avalokiteśvara Hakkında Eski Uygurca Metin Parçaları

Abstract

Budizm’de önemli bir şahsiyet olan Bodhisattva Avalokiteśvara, şefkatin timsali bir kurtarıcı olarak düşünülür. Budizm’in Mahāyāna ekolüne ait Saddharmapuṇḍarīka-sūtra’nın bir bölümü de doğrudan Avalokiteśvara’ya hasredilmiştir. Bu yazıda Eski Uygurca Avalokiteśvara yazınının dünden bugüne araştırma durumunun ortaya konulması ve Avalokiteśvara hakkındaki altı Eski Uygurca fragmanın ilmî neşri amaçlanmıştır. Avalokiteśvara yazınının araştırma tarihçesi Eski Uygurca araştırmalarının tarihi kadar eskidir. Tespit edilebildiği kadarıyla 1954 yılından 2022 yılına kadarki 68 yıllık sürede Avalokiteśvara’ya dair metin yayımı odağında farklı hacimlerde önemli çalışmalar kaleme alınmıştır. Bu yazıyla da Avalokiteśvara hakkındaki çalışmalara metin neşri bakımından katkı sunulacaktır. Çalışma kapsamına dâhil edilen ve şimdiye kadar neşredilmemiş fragmanlar bugün Berlin Turfan Koleksiyonu’nda sırasıyla şu arşiv numaralarıyla korunmaktadır : U 2399 (T II 502), U 2404 (T II 508), U 2406 (T II 511), U 3305 (T III M 219.519), U 3533 (o. F.) ve U 3538 (o. F.). Yazıda söz konusu fragmanların yazı çevirimine, harf çevirisine, aktarmasına, açıklamalarına ve dizinine yer verilecektir.