Yetişkin Bireylerde Bağımlılık Benzeri Yeme Davranışı, Yeme Farkındalığı ve Obezite Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı, bağımlılık benzeri yeme davranışı, yeme farkındalığı ile obezite arasındaki ilişkinin ve bunları etkileyen faktörlerin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma, 459 yetişkin birey (%47.7 erkek, %52.3 kadın, yaş ortalaması 27.2±10.52 yıl) ile yürütülmüştür. Çalışma verileri, web-tabanlı anket formu ile elde edilmiştir. Anket formunda, bireylerin sosyo-demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, Bağımlılık Benzeri Yeme Davranışları Ölçeği (BBYDÖ) ve Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ) yer almaktadır. Bulgular: Katılımcıların %36.6’sı fazla kilolu veya obezdir. Ortalama YFÖ puanı 3.3±0.47, BBYDÖ puanı 39.9±11.69 olarak belirlenmiştir. Sigara içen bireylerde BBYDÖ skoru anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p=0.027). Obez bireylerde YFÖ skoru anlamlı olarak düşük iken (p<0.05), BBYDÖ skoru ise anlamlı olarak yüksektir (p<0.05). Toplam YFÖ puanı ile toplam BBYDÖ puanı arasında negatif ilişki olduğu saptanmıştır (r= -0.618; p<0.001). BKİ ise YFÖ skoru ile negatif ilişkiliyken (r= -0.149; p= 0.001); İştah açıcı dürtü ve Düşük diyet kontrolü alt boyutları ile pozitif ilişkilidir (sırasıyla r= 0.307; p<0.001; r= 0.380; p<0.001). Sonuç: Bu çalışma yeme farkındalığı ve bağımlılık benzeri yeme davranışlarının, vücut ağırlığı ile ilişkili olabileceğini destekler niteliktedir. Sigara kullanımı, yeme bağımlılığı ile ilişkili bir faktör olabilir. Obezitenin önlenmesi ve tedavisinde, bireylerde yeme farkındalığını arttırmak, yeme bağımlılığını azaltmak adına erken müdahale çalışmaları önem taşımaktadır.