2026-03-262026-03-26https://hdl.handle.net/20.500.14901/1018Bakülovirüsler tarım ve ormancılıkta önemli zararlar oluşturan böceklere karşı biyolojik mücadele materyali olarak kullanılmalarının yanı sıra, moleküler biyolojide iyi bir model olmaları, gen terapide gen aktarma vektörü ve önemli proteinlerin üretildiği gen ifade vektörü olarak kullanılmaları gibi çeşitli biyoteknolojik öneme sahiptirler. Şu ana kadar böceklerden izole edilmiş ve bu amaçlar doğrultusunda kullanılan çok sayıda bakülovirüs bilinmektedir. Bakülovirüslerin biyoteknolojik önemlerinden dolayı, farklı böceklerden ve farklı yerlerden yeni virüs izolatlarının keşfedilmesine yönelik araştırmalar büyük bir heyecanla devam etmektedir. Dünyada ve ülkemizde kozmopolit olarak bulunan ve çok sayıda tarım ürününde ekonomik kayıplara sebep olan Helicoverpa armigera (yeşil kurt, Lepidoptera, Noctuidae) larvalarından virüs araştırılması ve izolasyonuna yönelik çalışmalar çok eski zamanlardan itibaren devam etmektedir. Çünkü bakülovirüsler H. armigera larvalarının mücadelesinde başarılı bir şekilde kullanılan mikrobiyal ajanlardır. Özellikle farklı coğrafik bölgelerden izole edilen virüsler arasında virülans hızı, konak spektrumu ve çevre şartlarına olan dayanıklılık açısından ciddi farklılıklar olduğu yıllardan beri bilinmektedir. Ancak bu farklılıkların temel kaynağı genomda bulunan ya da bulunmayan genlerden kaynaklanmaktadır. Coğrafik izolatların genom düzeyinde kıyaslanması son yıllarda hızla gelişen yeni nesil dizileme analizleri sayesinde ortaya konulmaktadır. Bu bağlamda Hindistan’daki çalışma arkadaşımız Dr. Mudasir GANI, Hindistan’ın Cemmu (alt-tropikal bölge) ve Keşmir (ılıman bölge) lokalitelerinden iki adet Helicoverpa armigera bakülovirüsü izole etmiştir. Birbirinden oldukça farklı iklimsel koşullara sahip olan bu iki bölgeden elde edilen izolatlar arasındaki muhtemel farklılıkların genom düzeyinde araştırılması için viral solüsyonları tarafımıza gönderilecektir. Bu projede ki amacımız; pek çok tarım ürününe zarar vererek ekonomik kayba yol açan H. armigera’nın mücadelesinde kullanılmak üzere geliştirilmesi planlanan yeni ve farklı coğrafik bakülovirüs izolatlarının komple genom kıyaslamasının yapılmasıdır. Komple genom dizi analizi ile birlikte virüslerin gen içeriği ve organizasyonu ortaya konularak, enfeksiyon, replikasyon ve konak spektrumunda rol alan moleküler mekanizmalar daha iyi anlaşılmış olacaktır. “National Center for Biotechnology Information” (NCBI) veri tabanında bulunan ve şimdiye kadar komple genom analizi yapılan diğer Helicoverpa armigera bakülovirüs genomları ile karşılaştırılacaktır. Önerilen projenin başarıyla tamamlanması sonucunda, virüsün mikrobiyal pestisit, gen ifade ve terapi vektörü olarak kullanılabilme potansiyelinin aydınlatılmasına yönelik biyoteknolojik çalışmalara öncülük yapacaktır.Baculoviruses have various biotechnological importance such as being a good model in molecular biology, gene transfer vector in gene therapy and gene expression vector in which important proteins are produced, as well as being used as biological control material against insects that cause significant damage in agriculture and forestry. A large number of baculoviruses are known so far that have been isolated from insects and used for these purposes. Due to the biotechnological importance of baculoviruses, research on the discovery of new virus isolates from different insects and different places continue with great enthusiasm. Studies on virus research and isolation from Helicoverpa armigera (green bollworm, Lepidoptera, Noctuidae) larvae, which are cosmopolitan in the world and in our country and cause economic losses in many agricultural products, have been continuing since ancient times. Because baculoviruses are microbial agents that are successfully used in the control of H. armigera larvae. It has been known for years that there are serious differences between viruses isolated from different geographical regions in terms of virulence rate, host spectrum, and resistance to environmental conditions. However, the main source of these differences is due to genes present or absent in the genome. Comparison of geographic isolates at the genome level has been demonstrated by the rapidly developing next-generation sequencing analyzes in recent years. In this context, our colleague in India, Dr. Mudasir GANI isolated two Helicoverpa armigera baculoviruses from the Jammu (sub-tropical zone) and Kashmir (temperate zone) localities of India. Dr. Mudasir GANI will send me the viral solutions to investigate the possible differences between the isolates obtained from these two regions, which have quite different climatic conditions, at the genome level. Our aim in this project is; Complete genome comparison of new and different geographical baculovirus isolates, which are planned to be developed to be used in the control of H. armigera, which causes economic loss by damaging many agricultural products. By revealing the gene content and organization of viruses together with the complete genome sequence analysis, the molecular mechanisms involved in the infection, replication, and host spectrum will be better understood. It will be compared with other Helicoverpa armigera baculovirus genomes in the database of the “National Center for Biotechnology Information” (NCBI) and whose complete genome analysis has been performed so far. As a result of the successful completion of the proposed project, it will lead biotechnological studies to elucidate the potential of the virus to be used as a microbial pesticide, gene expression, and therapy vector.İki Yeni Helicoverpa armigera Nükleopolihedrovirüs Coğrafik İzolatının Genom Düzeyinde Karşılaştırılması