Browsing by Author "Sökmen, Özlem Çomaklı"

Now showing 1 - 5 of 5

Critical Path Method with Fuzzy Activity Times
(2022) Sökmen, Özlem Çomaklı
The Critical Path Method (CPM) is very useful in planning and controlling complex projects when their activity times are known precisely. However, in real-life applications, the durations are foreseen in the planning phase of the project; when it is put into practice, it may vary due to various reasons such as machine breakdowns, human factors, and disruptions in material supply. Accordingly, due to the uncertainty and difficulties in estimating operating times, CPM may not be able to accurately and fully represent real projects. From this point of view, in this study, it is aimed to perform critical path analysis in a project network whose activity durations consist of triangular fuzzy numbers. In the first stage, critical path analysis and project completion time were found by using possible, optimistic and pessimistic values. Then, Yager’s ranking method was used to ranking the fuzzy numbers and the project completion time and critical path were calculated with the crisp values obtained. The results were evaluated by comparing and the importance of using fuzzy numbers instead of crisp numbers in the CPM method was revealed.
Görme Bozukluğu Olan Bireyler için Derin Öğrenme Tabanlı Ürün Sınıflandırma Sistemi
(2024) Sökmen, Özlem Çomaklı; Aksakallı, Işıl Karabey; Baygın, Nursena; Akçay(keskin), Fatma Betül
Görme bozukluğuna sahip bireylerin sosyal yaşama adapte olma düzeylerini ve bağımsızlık duygularını artırmaya yönelik yapılan araştırmalar toplumsal katkı açısından oldukça önemlidir. Söz konusu bireylerin alışveriş deneyimlerini kolaylaştırmak yapılan çalışmalar arasındadır. Bu alanda yapılan araştırmalar, alışveriş ürünlerinin sınıflandırılması ve rafların tanıtılması için genellikle geleneksel yöntemlerin kullanıldığını göstermektedir. Önerilen bu çalışmada, market raflarındaki ürünler geleneksel yöntemlerden farklı olarak derin yapay sinir ağları kullanılarak sınıflandırılmıştır. Ayrıca, görme bozukluğuna sahip bireylere kolaylık sağlamak amacıyla çalışmanın ikinci fazında geliştirilecek olan günlük hayatta kullanılan akıllı cihazlara entegre edilebilen ve tüm mobil işletim sistemlerini destekleyen Flutter altyapısı tercih edilecektir. Uygulama Erzurum ilinde bulunan bir marketten elde edilen 2222 görüntü, 14 farklı kategorideki veri setini oluşturularak gerçekleştirilmiştir. Kategori bazlı verinin dengeli sayıda olması için internet kaynağından alınan görüntüler ile birlikte toplam 4585 adet görüntü, YOLOv5, YOLOv8 ve EfficientDet D7TF2 modelleriyle eğitilerek sınıflandırılmıştır. Yapılan deneylerde YOLOv8 modeli, %92,8 doğruluk, %98,6 hassasiyet, %95 duyarlılık ve %96,8 F1 skoru ile diğer yöntemlere oranla daha yüksek performans göstermiştir.
İş Zorlanma İndeksi İle Ergonomik Risk Değerlendirme ve Bir Uygulama
(2019) Sökmen, Özlem Çomaklı; Yılmaz, Mustafa
İş yerlerinde uygun olmayan ergonomik koşullardaçalışmalar sonucu ortaya çıkan distal üst ekstremite (DUE)kas-iskelet sistemi rahatsızlıkları (KİSR); meslek hastalıkları içerisinde oldukça yaygındır.Çalışmaya bağlı ortaya çıkan bu rahatsızlıklar boyun-omuzağrıları, karpal tünel sendromu, tendinitler ve tetik parmak gibi hastalıklarıiçermektedir. Bu rahatsızlıkların önlenmesi amacıyla öncelikle işyerlerindeergonomik risk değerlendirmesi yapılmalı ve bu değerlendirme sonucundadüzeltici eylemler planlanmalıdır. KİSR’e neden olan uygunsuz çalışmaduruşlarını ve bunların risk düzeylerini belirleyebilmek için birçok yöntembulunmaktadır. Bu çalışmada bir iş yerinin çalışanlarıüzerinde meydana gelen zorlanmaları belirlemek amacıyla üst uzuvdeğerlendirme metotlarından biri olan İş Zorlanma İndeksi (JSI) kullanılmış vesonuçlar değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucunda iki ayrı işlem için riskpuanları 9 ve 13,5 olarak bulunmuştur. Bu sonuçlar her iki işleminde tehlikeliiş sınıfında olduğunu göstermiştir. Bu nedenle çalışanların maruz kaldığırisklerin azaltılması amacıyla ergonomik iyileştirme önerilerindebulunulmuştur.
Stokastik Parametre Değerlerine Sahip Hiyerarşik Çinli Postacı Problemi ve Bir Uygulama
(2020) Sökmen, Özlem Çomaklı; Yılmaz, Mustafa
Ülkelerin ekonomik ve sosyal gelişimini büyük oranda etkileyen ulaşım sektörüne ve dolayısıylarotalama problemlerine verilen önem gün geçtikçe artmaktadır. Günümüzde gerek kamu kuruluşları, gerekseözel sektörlerde rotalama faaliyetlerinde maliyet azaltıcı politikaların izlenmesi gerekmektedir. Bu bağlamdabir ürün veya kişinin gideceği yere en kısa sürede ve en az maliyetle ulaştırılması önem arz etmektedir.Rotalama problemleri ayrıt rotalama ve düğüm rotalama olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Bu çalışmada ayrıtrotalama problemlerinden biri olup öncelik ilişkilerine göre sınıflandırılmış ayrıtlardan en az bir kezgeçilerek en kısa tur veya turların bulunmasını hedefleyen hiyerarşik Çinli postacı problemi (HÇPP) elealınmıştır. Gerçek hayat problemlerinin birçoğunda belirsizlik nedeniyle parametreler rasgele değişkenolarak karşımıza çıkmaktadır. Bir şebekede düğümler arasındaki ulaşım süresi; hava şartları, trafikyoğunluğu gibi çeşitli sebeplerden ötürü değişkenlik gösterdiği için bu çalışmada HÇPP, şans kısıtlı stokastikprogramlama yaklaşımı ile çözülmüştür. Çalışmada rasgele değişken olan amaç fonksiyonu katsayılarınınnormal dağılıma sahip olması durumunda ortaya çıkan şans kısıtlı stokastik programlama modeli kullanılarakdeterministik model oluşturulmuştur. Geliştirilen stokastik parametre değerlerine sahip matematiksel modelGAMS 24.2.3 paket programında CPLEX çözücü kullanılarak çözülmüştür.
Türkiye Katılım Bankalarının Veri Zarflama Analizi ile Etkinlik Analizi
(2024) Sökmen, Özlem Çomaklı; Yılmaz, Mustafa; Aksakallı, Işıl Karabey
Günümüz dünyasında ülkelerin kalkınması önemli bir hedef olarak kabul edilmekte olup, bu hedefe ulaşmada finansal sistemlerin etkinliği ve bankacılık sektörünün performansı kritik rol oynamaktadır. Bankacılığın etkin işleyişi, ekonomik büyümeyi destekleyerek sermaye birikimini artırma yoluyla ülkelerin kalkınma potansiyeline katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda diğer banka türleri gibi diğer katılım bankaları da bankacılık sektörünün önemli bir parçası olarak ve ülke ekonomisine lokomotif rolle destekleyici işlevler sunarak öne çıkmaktadır. Faizsiz finans prensiplerine bağlı olarak kâr-zarara katılım esasına göre faaliyet gösteren katılım bankacılığı son yıllarda Türkiye'de hızlı büyüme trendini sürdürmeye devam etmektedir. Dünya genelinde İslami bankacılık olarak da bilinen katılım bankacılığının ulusal ekonomi içerisindeki konumu oldukça önemlidir. Bankacılık sektöründeki hareketlilik göz önünde bulundurulduğunda bu bankaların performanslarının ne oranda değiştiği önemli bir konu olarak ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmada, performans değerlendirmesinde sıkça kullanılan etkinlik ölçümü yöntemi ile Türkiye’de faaliyet yürüten 5 katılım bankasının 2016-2020 yılları arasındaki etkinlikleri incelenmiştir. Etkinlik değerleri Veri Zarflama Analizi (VZA) yöntemiyle elde edilmiştir. Analiz kapsamında çıktı odaklı CCR modeli ve girdi odaklı BCC modeli kullanılmış olup, her iki modelden elde edilen sonuçlar karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Analizler, DEAP (1.1.2 versiyon) paket programı kullanılarak yapılmıştır. Çalışmada girdi değişkenleri olarak toplam aktif, kâr payı giderleri ve toplam öz kaynak; çıktı değişkenleri olarak ise net kâr, kâr payı gelirleri ve toplanan fonlar kullanılmıştır. Çalışmada 2017 yılı hem ölçeğe göre sabit getiriyi dikkate alan çıktı odaklı CCR modeli hem de ölçeğe göre değişken getiriyi dikkate alan girdi odaklı BCC modeli açısından etkinliğin en yüksek ortalamaya ulaştığı yıl olarak belirlenmiştir. Söz konusu yılda her iki modele göre bankaların %80’i etkin bulunmuştur. Genel bir ifade ile ele alınan her bir dönem içinde söz konusu katılım bankalarından CCR modeline göre en az iki tanesinin; BCC modeline göre ise en az 3 tanesinin etkin olduğu tespit edilmiştir.